Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil, uzun sürerse yaşamı etkiliyor

Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil, uzun sürerse yaşamı etkiliyor

Çocukluk çağında sık görülen kabızlık, uzun sürdüğünde karın ağrısı, iştahsızlık, dışkı kaçırma ve tuvalet korkusuna yol açabiliyor. Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, kabızlığın erken fark edilmesi ve uygun tedavi edilmesi gerektiğini belirtti. Uzmanın önerileri arasında su ve lif tüketiminin artırılması, düzenli tuvalet alışkanlığı kazandırılması ve gerektiğinde doğru dozda ilaç kullanımı yer alıyor.

Google'da Abone Ol
0
Paylaş

Bu Yazıyı Paylaş

veya linki kopyala

Kısaca

  • Çocukluk çağında sık görülen kabızlık, uzun sürdüğünde karın ağrısı, iştahsızlık, dışkı kaçırma ve tuvalet korkusuna yol açabiliyor.
  • Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, kabızlığın erken fark edilmesi ve uygun tedavi edilmesi gerektiğini belirtti.
  • Uzmanın önerileri arasında su ve lif tüketiminin artırılması, düzenli tuvalet alışkanlığı kazandırılması ve gerektiğinde doğru dozda ilaç kullanımı yer alıyor.

Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Gastroenteroloji, Hepatoloji ve Beslenme Uzmanı Dr. Ahsen Dönmez Türkmen, çocukluk çağında sık görülen kabızlığın yalnızca dışkılama sıklığının azalmasıyla sınırlı kalmadığını, uzun sürdüğünde çocuğun günlük yaşamını, sosyal ilişkilerini ve yaşam kalitesini olumsuz etkileyebileceğini söyledi. Uzman, kabızlığın erken fark edilmesi ve uygun şekilde tedavi edilmesi gerektiği konusunda aileleri uyardı.

Uzm. Dr. Türkmen, dünya genelindeki araştırmalara göre çocukların yaklaşık yüzde 10’unda kabızlık görüldüğünü belirtti. Kabızlığın yalnızca birkaç gün tuvalete çıkamamak anlamına gelmediğini vurgulayan Türkmen, haftada iki veya daha az dışkılama, sert ve büyük hacimli dışkı yapma, dışkılama sırasında ağrı duyma, dışkıyı tutma davranışı ve iç çamaşırına dışkı kaçırmanın kabızlığın önemli belirtileri olduğunu söyledi. Türkmen, her gün dışkılayan bir çocukta bile kabızlık görülebileceğini ifade etti.

Dışkıyı tutma davranışı en sık neden

Çocukluk çağındaki kabızlığın büyük bölümünün "fonksiyonel kabızlık" olarak adlandırıldığını belirten Türkmen, en önemli nedenlerden birinin dışkıyı tutma davranışı olduğunu söyledi. Tuvalet eğitimi döneminde yaşanan ağrılı dışkılamanın çocukların tuvaletten kaçınmasına neden olabildiğini belirten Türkmen, sert ve ağrılı dışkılama yaşayan çocukların aynı ağrıyı tekrar yaşamamak için dışkılarını tutmaya başlayabildiğini ifade etti. Okul çağındaki çocukların okul tuvaletini kullanmak istemediklerinde tuvalet ihtiyacını erteleyebildiğini kaydeden Türkmen, yetersiz lif ve sıvı tüketimi, düzensiz beslenme ve hareketsizliğin de kabızlığa katkıda bulunabildiğini söyledi. Türkmen, bu durumun zamanla bir kısır döngüye dönüşebileceğini belirtti.

Erken tedavinin önemine dikkat çeken Türkmen, uzun süre bağırsakta bekleyen dışkının giderek sertleştiğini ve dışkılamanın daha ağrılı hale geldiğini söyledi. Dışkının kalınbağırsakta daha uzun süre kalması ve içindeki suyun emilerek sertleşmesinin dışkılamayı zorlaştırdığını belirten Türkmen, sürecin uzaması durumunda bağırsağın son bölümü olan rektumun genişleyebileceğini ve çocuğun dışkılama ihtiyacını hissetmesinin azalabileceğini ifade etti.

Bazı çocuklarda dışkı kaçırmanın da görülebildiğini belirten Türkmen, bağırsakta biriken sert dışkının çevresinden daha yumuşak dışkının sızabildiğini ve çocuğun farkında olmadan iç çamaşırını kirletebildiğini söyledi. Ailelerin bunu zaman zaman ishal ya da çocuğun tuvalet alışkanlığına dikkat etmemesi olarak değerlendirebildiğini kaydeden Türkmen, oysa bunun ileri derecede kabızlığın bir belirtisi olabileceğini belirtti. Türkmen, çocuğu bu nedenle suçlamanın ya da cezalandırmanın sorunu daha da ağırlaştırabileceği uyarısında bulundu.

Belirtiler varsa altta yatan hastalıklar araştırılmalı

Çocuklarda kabızlığın çoğunlukla fonksiyonel nedenlerle ortaya çıktığını, ancak bazı durumlarda başka hastalıkların belirtisi olabileceğini hatırlatan Türkmen, bazı bulguların göz ardı edilmemesi gerektiğini söyledi. Yaşamın ilk ayında başlayan kabızlık, yenidoğan bebeğin ilk dışkısını 48 saatten geç yapması, karında belirgin şişlik, özellikle safralı kusma, büyüme ve kilo alımında yetersizlik, dışkıda açıklanamayan kan görülmesi ile bacaklarda güçsüzlük veya yürüme bozukluğunun mutlaka değerlendirilmesi gerektiğini belirtti. Türkmen, bu durumlarda Hirschsprung hastalığı, nörolojik veya anatomik hastalıklar, metabolik hastalıklar, hipotiroidi, çölyak hastalığı ve besin alerjisi gibi nedenlerin araştırılabileceğini ifade etti.

Kabızlık tedavisinde beslenmenin önemli bir yeri olduğunu ancak her çocukta tek başına yeterli olmayabileceğini belirten Türkmen, 2026 yılında yayımlanan Avrupa ve Kuzey Amerika Çocuk Gastroenteroloji Derneklerinin ortak tedavi rehberine dikkat çekti. Çocukların yaşına uygun miktarda su tüketmesi, sebze, meyve ve tam tahıl gibi lif içeren besinleri yeterli miktarda almaları ve düzenli fiziksel aktivite yapmalarının önemli olduğunu söyleyen Türkmen, uzun süredir kabızlığı bulunan, sert ve ağrılı dışkılayan ya da bağırsakta dışkı birikimi gelişmiş çocuklarda yalnızca beslenme düzenlemesiyle sorunun çözülemeyebileceğini belirtti. Gerekli durumlarda uygun ilaç tedavisinin de başlanması gerektiğini ifade etti.

Ailelerin kabızlık tedavisinde kullanılan dışkı yumuşatıcı ilaçlara karşı zaman zaman çekinceleri olabildiğini belirten Türkmen, tedavinin başarısında doğru ilaç seçimi, doz ve sürenin önemli olduğunu vurguladı. Bağırsakta yoğun dışkı birikimi varsa öncelikle bu birikimin giderilmesi, ardından yeniden oluşmasını önleyici tedaviye geçilmesi gerektiğini belirten Türkmen, ilaçların yetersiz dozda verilmesinin ya da dışkılama düzelir düzelmez kesilmesinin kabızlığın tekrarlamasına neden olabileceğini söyledi. Türkmen, ailelerin ilaçları kendi kararlarıyla kesmek yerine hekimleriyle birlikte tedavi sürecini yönetmeleri gerektiğini ifade etti.

Çocuğu zorlamadan düzenli alışkanlık kazandırılmalı

İlaç ve beslenme tedavisinin yanı sıra doğru tuvalet alışkanlığının kazandırılmasının da önemli olduğunu belirten Türkmen, ailelerin çocuklara karşı sabırlı ve destekleyici bir yaklaşım benimsemesi gerektiğini söyledi. Çocukların özellikle yemeklerden sonra düzenli olarak tuvalete oturmasının teşvik edilmesi, ayaklarının yere ya da bir basamağa desteklenmesi, rahat bir oturma pozisyonu sağlanması ve tuvalet sırasında acele ettirilmemesinin önemli olduğunu belirtti. Türkmen, çocuk dışkılayamadığında suçlanmaması, cezalandırılmaması ya da zorlanmaması gerektiğini ifade etti.

Kabızlık tedavisinde temel hedefin yalnızca dışkılamayı sağlamak olmadığını vurgulayan Türkmen, düzenli, yumuşak ve ağrısız dışkılama alışkanlığının yeniden kazandırılmasının önemine dikkat çekti. Doğru beslenme, düzenli tuvalet alışkanlığı ve gerektiğinde uygun dozda, yeterli süre kullanılan ilaç tedavisiyle çocukların büyük bölümünde başarılı sonuçlar elde edilebileceğini belirten Türkmen, tedavinin amacının çocuğun sağlıklı bağırsak alışkanlığını yeniden kazanmasına yardımcı olmak olduğunu söyledi.

Kabızlığı önlemek için 7 öneri

1. Su tüketimini destekleyin: Çocuğunuzun yaşına uygun miktarda su içmesini sağlayın.

2. Lifli besinlere yer verin: Günlük beslenmesinde sebze, meyve ve tam tahıllı gıdaların bulunmasına özen gösterin.

3. Tuvalet alışkanlığı kazandırın: Özellikle yemeklerden sonra çocuğunuzu düzenli olarak tuvalete oturmaya teşvik edin.

4. Tuvaleti ertelemesine izin vermeyin: Dışkılama ihtiyacını hissettiğinde tuvalete gitmesini destekleyin.

5. Hareket etmesini sağlayın: Yaşına uygun fiziksel aktiviteler ve oyunlarla hareketli bir yaşamı teşvik edin.

6. Tuvalet konusunda baskı yapmayın: Çocuğunuzu dışkılamaya zorlamayın, suçlamayın ya da cezalandırmayın. Tuvaleti korkulan bir ortam haline getirmeyin.

7. Kabızlık uzarsa uzman desteği alın: Sert ve ağrılı dışkılama, dışkı tutma ya da iç çamaşırına dışkı kaçırma gibi belirtiler devam ediyorsa çocuk doktoruna başvurun.

Kaynak: (BYZHA) Beyaz Haber Ajansı

Çocuklarda kabızlık yalnızca tuvalet sorunu değil, uzun sürerse yaşamı etkiliyor
Haber Bülteni
Bültenimize Katılın

Tamamen Ücretsiz Olarak Bültenimize Abone Olabilirsin

Yeni haberlerden haberdar olmak için fırsatı kaçırma ve ücretsiz e-posta aboneliğini hemen başlat.

Abone olarak Gizlilik Politikası metnini kabul etmiş olursunuz. İstediğiniz zaman abonelikten çıkabilirsiniz.

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

0/30 karakter